महानगरपालिकेच्या शाळा बंद पडणे : मराठी शिक्षणावर गंभीर संकट
हितेश डोर्लीकार, नागपूर संयोजक: स्टुडन्ट ॲक्शन फोरम
महानगरपालिकेच्या शाळा बंद पडणे : मराठी शिक्षणावर गंभीर संकट
अलिकडच्या काही वर्षांत नागपूर महानगरपालिकेच्या अनेक शाळा बंद झाल्या असून अनेक शाळा बंद होण्याच्या मार्गावर आहेत. ही परिस्थिती अशीच सुरू राहिली तर शहरातील मराठी माध्यमाच्या शाळा नामशेष होण्याची भीती निर्माण झाली आहे. हा प्रश्न केवळ प्रशासकीय नसून तो सामाजिक, सांस्कृतिक आणि शैक्षणिक दृष्टिकोनातून अत्यंत गंभीर आहे. महानगरपालिका शाळांनी पारंपरिकरित्या आर्थिकदृष्ट्या दुर्बल घटकांतील विद्यार्थ्यांना परवडणारे व सुलभ शिक्षण उपलब्ध करून दिले आहे. त्याचबरोबर मराठी भाषा व संस्कृती जपण्याचे महत्त्वपूर्ण कार्यही या शाळांनी केले आहे. मात्र या शाळांची होत असलेली घसरण एक गंभीर प्रश्न उपस्थित करते. या परिस्थितीस जबाबदार कोण आणि या शाळा वाचवण्याची जबाबदारी कोण घेणार?
विद्यार्थीसंख्येतील घट, अपुरी पायाभूत सुविधा, शिक्षकांची कमतरता आणि धोरणात्मक पातळीवरील दुर्लक्ष ही या संकटामागील प्रमुख कारणे मानली जातात. मात्र याबाबत जबाबदारी निश्चित होणे अत्यावश्यक आहे. सार्वजनिक शिक्षणव्यवस्था कमकुवत होत असताना निवडून दिलेले प्रतिनिधी, महानगरपालिका प्रशासन आणि धोरणकर्ते आपली जबाबदारी झटकून चालणार नाहीत. या विषयावर समाजमाध्यमे, नागरी मंच आणि मुख्य प्रवाहातील माध्यमांतून सखोल व गंभीर चर्चा होणे गरजेचे आहे. मराठी माध्यमाच्या शिक्षणाच्या भवितव्याबाबत नागरिकांनी जागरूक, सजग आणि सक्रिय राहिले पाहिजे.
आगामी निवडणुकीस आता केवळ काही तास उरले आहेत. या पार्श्वभूमीवर मतदारांची जबाबदारी अधिक वाढली आहे. मतदान करताना केवळ पक्षनिष्ठा किंवा चिन्हांचा विचार न करता उमेदवारांची वार्डस्तरीय समस्यांबाबतची समज, सार्वजनिक शिक्षणाबाबतची बांधिलकी आणि समस्या सोडवण्याची क्षमता यांचा गांभीर्याने विचार होणे आवश्यक आहे. महानगरपालिका शाळा आणि मराठी शिक्षणाचे अस्तित्व सुज्ञ व जागरूक मतदानावर अवलंबून आहे. शिक्षण हे भावी पिढी घडवते; आज त्याकडे दुर्लक्ष केले तर उद्या त्याचे गंभीर परिणाम समाजाला भोगावे लागतील. त्यामुळे पक्षरेषांपलीकडे जाऊन स्थानिक प्रश्नांना प्राधान्य देणारे, सार्वजनिक शिक्षण आणि सांस्कृतिक संवर्धनासाठी कटिबद्ध नेतृत्व निवडण्याची हीच योग्य वेळ आहे.
२०२३-२५ दरम्यान (अलीकडील बंद शाळा)
नागपूर महापालिकेने कमी विद्यार्थ्यांच्या नोंदणीमुळे काही शाळा बंद केल्या आहेत:
1.प्रियदर्शिनी प्रायमरी शाळा – फुटाळा
2.रामनगर प्रायमरी शाळा
3.नेताजी सुभाष चंद्र बोस प्रायमरी शाळा – गोळीबार चौक
4.शेषराव वानखेड़े सेकंडरी शाळा, सीताबर्डी
हितेश डोर्लीकार, नागपूर
संयोजक: स्टुडन्ट ॲक्शन फोरम



